Eindproef, checklist en woordenlijst

Richttijd: 30 minuten
Resultaat: een aantoonbaar werkend mini-kennissysteem

De eindproef - de verdwenen collega

Stel je voor: je bent morgen niet bereikbaar. Een collega krijgt alleen de oefenmap en deze opdracht:

Gebruik de leeswijzer en de beschikbare werkwijze om één nieuw concept te maken. Stel vragen als informatie ontbreekt. Verander geen bronnen en deel niets buiten de map.

Laat de AI deze situatie eerst simuleren:

Doe alsof je deze map voor het eerst ziet. Gebruik alleen de
leeswijzer, context, bronnen en werkwijze. Voer de starttaak uit en
maak één nieuw concept in Resultaten. Stel eerst noodzakelijke vragen.
Verander geen bronbestanden. Noteer onderaan bronnen, open punten,
status en wat een mens nog moet controleren.

Beoordeling: 10 punten

Geef één punt per criterium:

• De map heeft een duidelijke leeswijzer.
• Doel, doelgroep en grenzen staan in het contextbestand.
• Leidende bronnen zijn herkenbaar en hebben status en datum.
• De AI gebruikte alleen de aangewezen map en bronnen.
• Ontbrekende informatie werd niet verzonnen.
• Het nieuwe bestand staat in de juiste submap.
• Bronnen en open punten staan in het resultaat.
• De werkwijze heeft concrete stopregels.
• De vier testgevallen zijn vastgelegd.
• Beheer, toegang, back-up en menselijke controle zijn geregeld.

8-10 punten: je mini-systeem is klaar voor beperkt gebruik met dezelfde veilige soort informatie.
6-7 punten: bruikbaar als proef, maar herstel eerst de ontbrekende punten.
0-5 punten: houd het bij oefenen; verklein de taak en doorloop de relevante modules opnieuw.

Herhaal de bagagescan

Herhaal de vijf vragen uit module 0. Schrijf op:

• welke score is veranderd;
• welk onderdeel je nog onzeker vindt;
• welke eerstvolgende verbetering maximaal vijftien minuten kost.

Onderhoudsritme

Plan maandelijks:

• controle van bronstatus en datums;
• controle van toegang en vertrokken gebruikers;
• een herstelproef;
• één test met ontbrekende of tegenstrijdige informatie;
• controle van de actuele voorwaarden van je AI-dienst.

Kleine woordenlijst

AI-kennissysteem: een vaste, beheerde kennismap plus een AI-tool die de aangewezen bestanden kan lezen en conceptbestanden kan maken.

Kennismap: de map op je computer of beheerde schijf waarin bronnen, context, resultaten, werkwijzen en tests staan.

Lokale map: een map die vanuit de desktoptool wordt geopend. Dit zegt waar het bestand staat, niet automatisch waar de AI-aanbieder de inhoud verwerkt.

Markdown (.md): gewone tekst met eenvoudige tekens voor koppen, lijsten en nadruk.

Editor: een programma waarmee je markdownbestanden leest en aanpast, bijvoorbeeld Obsidian.

Vault: de naam die Obsidian gebruikt voor een geopende map.

Bron: het originele document waarop een feit of besluit is gebaseerd.

Kennisnotitie: een gecontroleerde, leesbare afleiding van een bron, met verwijzing naar het origineel.

Contextbestand: korte uitleg over werk, doelgroep, begrippen, doel en grenzen.

Leeswijzer: de ingang van de map: wat staat waar, welke bronnen zijn leidend en wie beheert de map?

Werkresultaat: een door mens of AI gemaakt concept dat nog gecontroleerd moet worden.

Stopregel: een testbare situatie waarin de AI niet verder mag werken zonder vraag of menselijk akkoord.

Testgeval: een vaste proef met normaal, onvolledig, tegenstrijdig of risicovol materiaal.

Herbruikbare werkwijze: vastgelegde stappen, bronnen, grenzen, uitvoer en controle voor een terugkerende taak.

Skill: een productgebonden vorm waarin zo’n werkwijze kan worden geïnstalleerd of geactiveerd.

Menselijke controle: het expliciete moment waarop een aangewezen persoon bronnen, cijfers, toon, bevoegdheid en gevolgen beoordeelt.

Pseudonimiseren: herkenbare gegevens vervangen terwijl herleiding nog mogelijk is; privacyregels blijven van toepassing.

Anonimiseren: gegevens zo bewerken dat een persoon redelijkerwijs niet meer herleidbaar is, ook niet door combinatie.

Je hebt nu geen verzameling chats

Je hebt een kleine werkomgeving die kan groeien: de bestanden blijven, bronnen zijn zichtbaar, de AI kan nieuw werk toevoegen en jij houdt de regie. Voeg pas een tweede taak toe wanneer de eerste betrouwbaar en overdraagbaar werkt.